Voorleesfunctie voor je website: text-to-speech in de chat

Wat een voorleesfunctie doet

Een voorleesfunctie zet de tekst op je pagina om in gesproken woord. De bezoeker klikt op een knop en hoort wat er staat. Dat helpt mensen die moeite hebben met lezen, mensen met dyslexie, mensen die een andere taal gewend zijn en iedereen die even geen zin heeft om een lang antwoord te lezen. In Nederland hebben ongeveer 2,5 miljoen volwassenen moeite met lezen en schrijven; voor hen is meeluisteren vaak het verschil tussen wel en niet begrijpen.

Belangrijk om te weten: een voorleesfunctie is iets anders dan een schermlezer, en het is niet wettelijk verplicht. De Nederlandse overheidsdienst DigiToegankelijk zegt daar letterlijk over dat voorleessoftware op een website of in een app niet verplicht is, hoe prettig het ook kan zijn. Wat wél moet, is dat je site samenwerkt met de schermlezer die iemand zelf gebruikt.

Voorleesfunctie of schermlezer?

Onderwerp	Voorleesfunctie	Schermlezer
Voor wie	Laaggeletterdheid, dyslexie, vermoeide ogen	Blind of zeer slechtziend
Wie levert het	De website	De gebruiker zelf
Wat wordt voorgelezen	De tekst op de pagina	Alles, ook knoppen en menu's
Bediening	Een knop op de pagina	Sneltoetsen van het hulpmiddel
Wettelijk verplicht	Nee	Ondersteuning wel
Vervangt het elkaar	Nee, het is een aanvulling	Nee, dit is de basis

Hoe het in WillieChat werkt

Een knop onder elk antwoord

Bij elk antwoord van de assistent staat een knop Voorlezen met een luidsprekericoon. Nog een keer klikken stopt het meteen, net als de Escape-toets.

Of alles automatisch

In het menu van de chat kan de bezoeker automatisch voorlezen aanzetten. Die keuze wordt onthouden in zijn eigen browser en staat standaard uit.

De juiste taal

De widget kiest de stem bij de taal van het bericht. Antwoordt de assistent in het Duits op een Nederlandse pagina, dan hoor je een Duitse stem.

Netjes voorgelezen

Emoji, links en opmaaktekens worden eruit gehaald en de tekst wordt per zin afgespeeld, zodat er niets wordt ingeslikt of halverwege afgekapt.

Geen tekst naar buiten

Het voorlezen gebeurt door de browser van de bezoeker zelf. Er gaat standaard geen tekst naar een externe spraakdienst en er komt geen extra verwerker bij.

Geen extra kosten

De functie zit in elk pakket. Je betaalt geen licentie per bezoeker of per gelezen woord, zoals bij losse voorleesdiensten gebruikelijk is.

Waar het in de praktijk helpt

Gemeenten

Inwoners die moeite hebben met formulieren en regelingen krijgen het antwoord ook te horen, naast de tekst op het scherm.

Zorg

Uitleg over een afspraak of behandeling is makkelijker te volgen als je hem kunt beluisteren, zeker voor ouderen.

Webshops

Retour- en bezorgvoorwaarden worden vaak niet gelezen. Voorgelezen worden ze wel opgenomen, en dat scheelt vragen.

Onderwijs

Studenten met dyslexie gebruiken al voorleessoftware voor hun studiemateriaal; in de chat werkt dezelfde gewoonte.

In drie stappen aan

Ga in het beheerpaneel naar je website, tabblad Instellingen, sub-tab Algemeen.

Scrol naar het blok Toegankelijkheid en vink Voorleesfunctie aanzetten aan. Klik op Opslaan.

Ververs je website. Onder elk antwoord staat nu een knop Voorlezen, en in het menu van de chat staat de schakelaar voor automatisch voorlezen.

Veelgestelde vragen

Is een voorleesfunctie wettelijk verplicht?

Nee. Het is geen succescriterium in de WCAG en ook geen eis uit de Europese norm EN 301 549. Het is een service bovenop de verplichte toegankelijkheid. Gebruik het dus nooit als argument dat je aan de wet voldoet.

Wat is het verschil met ReadSpeaker?

ReadSpeaker is een losse voorleesdienst die veel overheden op hun hele website gebruiken, met een eigen licentie. Onze functie leest specifiek de chat voor en zit in het abonnement. Heb je al ReadSpeaker, dan kunnen beide naast elkaar bestaan: de site wordt door ReadSpeaker voorgelezen, de chat door zichzelf.

Hoe goed klinkt de stem?

Dat hangt af van de browser en het apparaat van de bezoeker. De widget kiest automatisch de best klinkende Nederlandse stem die beschikbaar is. In Edge, op een Mac en op een iPhone klinkt dat natuurlijk; in Chrome op Windows is de kwaliteit wisselend. Wil je overal dezelfde stem, dan kan een spraakdienst binnen de EU worden aangesloten.

Werkt het op mobiel?

Ja, op iPhone en Android. Op iPhone moet de bezoeker wel eerst zelf op de knop tikken voordat er geluid komt; dat is een regel van de browser, niet van ons.

Stoort dit mensen die al een schermlezer gebruiken?

Nee. Automatisch voorlezen staat standaard uit, dus er begint nooit ongevraagd een tweede stem te praten. Wie een schermlezer gebruikt, merkt alleen dat er een extra knop is die hij kan negeren.

Voorleesfunctie voor je site